Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo đang đặt ra những thách thức lớn về quyền sở hữu trí tuệ tại Việt Nam. Các sản phẩm như tranh, nhạc, giọng nói hay hình ảnh do AI tạo ra ngày càng phổ biến, nhưng pháp luật hiện hành vẫn chưa công nhận quyền tác giả với những sản phẩm này, vì nguyên tắc bảo hộ yêu cầu tác giả phải là con người. Theo Phó cục trưởng Sở hữu trí tuệ Trần Lê Hồng, Việt Nam đang tiếp cận vấn đề một cách thận trọng: chưa công nhận quyền sở hữu với sản phẩm do AI tạo độc lập, nhưng đã bắt đầu định hình chính sách trong Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi có hiệu lực từ ngày 1/4/2026.

Hiện tại, nếu AI chỉ được dùng như công cụ hỗ trợ, con người vẫn có thể đăng ký bảo hộ sáng chế hoặc bản quyền. Tuy nhiên, nếu AI tự sáng tạo mà không có sự can thiệp rõ ràng của con người, sản phẩm đó không được công nhận. Một thách thức khác đến từ việc sử dụng dữ liệu lớn để huấn luyện AI – hành động này có thể xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ nếu không được phép, nhưng rất khó kiểm soát do quy mô dữ liệu.

Bên cạnh đó, việc AI giả mạo giọng nói hay khuôn mặt cá nhân cũng đang dấy lên lo ngại. Dù hình ảnh và giọng nói chưa được luật pháp định rõ là tài sản trí tuệ, người bị ảnh hưởng có thể yêu cầu bồi thường nếu quyền nhân thân bị xâm phạm. Vấn đề bảo vệ phong cách nghệ thuật cũng được đặt ra, nhưng theo luật, phong cách không được bảo hộ – AI có thể học và tái tạo mà không vi phạm pháp luật, dù điều này gây tranh cãi về mặt đạo đức và sáng tạo.