Cuba đã thông qua một loạt đề xuất cải cách kinh tế - xã hội sâu rộng nhất trong nhiều năm, được đánh giá là bước đi then chốt giữa bối cảnh đất nước đang đối mặt với khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng. Hội nghị bất thường của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Cuba ngày 17-6 đã thông qua khoảng 20 đề xuất, bao gồm việc mở rộng khu vực kinh tế tư nhân, thu hút kiều hối từ người Cuba ở nước ngoài, tinh gọn bộ máy nhà nước và tăng quyền tự chủ cho doanh nghiệp nhà nước.

Các cải cách tập trung vào nhiều lĩnh vực then chốt như quản lý kinh tế, kế hoạch hóa, ngân sách, năng lượng, nông nghiệp, lao động - tiền lương, ngân hàng, thuế và đầu tư nước ngoài. Một điểm nổi bật là người dân Cuba sẽ được hưởng điều kiện đầu tư tương tự như nhà đầu tư nước ngoài, trong khi khu vực tư nhân – từng bị giới hạn 100 lao động mỗi doanh nghiệp – được kỳ vọng đóng vai trò lớn hơn.

Chủ tịch Miguel Díaz-Canel đánh giá đây là gói biện pháp có ý nghĩa nhất trong nhiều năm qua, trong khi cựu lãnh đạo Raúl Castro ủng hộ nhưng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc triển khai đúng đắn và lắng nghe người dân. Chính phủ khẳng định các cải cách nằm trong Kế hoạch Kinh tế - Xã hội 2026 và không làm thay đổi mô hình xã hội chủ nghĩa, dù thừa nhận vai trò của cơ chế thị trường trong phân bổ nguồn lực.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Cuba đang vật lộn với tình trạng thiếu hụt điện, lương thực, nhiên liệu và thuốc men, phần lớn do cấm vận kinh tế từ Mỹ. Chính phủ mô tả các cải cách là phản ứng trước 'cuộc chiến tranh kinh tế' mà Washington đang tiến hành, đồng thời duy trì đàm phán ngoại giao. Dù vậy, thách thức lớn nhất vẫn là triển khai hiệu quả trong điều kiện nguồn lực eo hẹp và hệ thống quản lý còn cồng kềnh.