Europese landen schalen hun actie op tegen de Russische schaduwvloot, een netwerk van meer dan 700 schepen dat olie vervoert om sancties te omzeilen. Die olie financiert de oorlog in Oekraïne, en daarom is het uit te schakelen van deze vloot een strategische prioriteit voor de G7 en de EU. Landen als het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk voerden onlangs actie, waaronder de enter van de olietanker Smyrtos in Het Kanaal, mogelijk gemaakt doordat het schip formeel geen vlag voerde na intrekking van zijn registratie door Kameroen.

Panama en Kameroen staan centraal als registratielanden van deze schepen, maar er zijn twijfels over de controle van Kameroen op zijn eigen schipregister. Diplomatieke druk leidde tot de intrekking van 35 registraties, waaronder die van de Smyrtos. Door deze ontwikkeling verloor het schip zijn bescherming op zee, wat militair ingrijpen mogelijk maakte onder internationaal recht.

Nederland hinkt achterop: hoewel minister Vincent Karremans bevestigt dat nieuwe wetgeving in voorbereiding is, heeft het land nog geen juridische basis om zelf dergelijke acties te ondernemen. Experts noemen de juridische aanpassing eenvoudig en benadrukken dat het vooral om politieke wil gaat. Zweden en andere EU-landen dringen aan op gecoördineerde actie, omdat een gedeelde verantwoordelijkheid cruciaal is om het ondersteunende ecosysteem van de schaduwvloot te verzwakken.