Międzynarodowy zespół badaczy, w skład którego wchodziła dr Maria Carmela Gatto z Polskiej Akademii Nauk, odkrył 280 monumentalnych kamiennych grobowców na pustyni Atbai, rozciągającej się od południowego Egiptu po pogranicze Erytrei. Dzięki analizie zdjęć satelitarnych zidentyfikowano aż 260 z nich po raz pierwszy, co wskazuje na istnienie rozległej tradycji kulturowej sprzed IV i III tysiąclecia p.n.e. Struktury, znane jako Atbai Enclosure Burials (AEB), to kamienne obiekty o średnicy od kilku do ponad 80 metrów, często otaczające pochówki ludzi i zwierząt.

Badania przeprowadzone w ramach Atbai Survey Project wykorzystały dane z Google Earth i Bing Maps, co pozwoliło na systematyczne przeszukanie trudno dostępnych obszarów. Dotychczasowe przekonanie, że takie zabytki są rzadkie, uległo zmianie — naukowcy stwierdzili, że mamy do czynienia z rozległą siecią miejsc kultu, świadczącą o zaawansowanej organizacji społecznej dawnych pasterzy. W wielu grobowcach znaleziono szczątki krów, owiec i ludzi, co podkreśla symboliczne znaczenie bydła.

Najlepiej zbadanym przykładem jest kompleks w Wadi Khashab, gdzie polscy archeolodzy odkryli 25 pochówków, w tym człowieka otoczonego zwierzętami. Analizy radiowęglowe wykazały, że miejsce było używane przez ponad dwa tysiące lat. Badacze zauważają, że podobne konstrukcje znajdują się w innych krajach Afryki i na Bliskim Wschodzie, co sugeruje szeroko rozprzestrzenione idee kultu przodków. Przyszłe prace mogą wykorzystać uczenie maszynowe do poszukiwania kolejnych obiektów, szczególnie w Sudanie.