Ilustracja przedstawiająca komórkę z oznaczonym genem CGAS, gdzie DNA w cytoplazmie aktywuje enzym, ale w długowiecznych osobach reakcja jest łagodniejsza, zmniejszając przewlekłe zapalenie.
Ilustracja przedstawiająca komórkę z oznaczonym genem CGAS, gdzie DNA w cytoplazmie aktywuje enzym, ale w długowiecznych osobach reakcja jest łagodniejsza, zmniejszając przewlekłe zapalenie.

Odkrycie genu CGAS daje trochę wspólnego kontekstu znajomemu, który śledzi postępy w medycynie starzenia się.

Genetyczny klucz do zdrowego starzenia Przebieg historii i kluczowe fakty

Naukowcy z Leiden University Medical Center odkryli genetyczne podstawy zdrowej długowieczności, analizując 212 rodzin, w których wiele osób dożywało późnej starości w dobrym zdrowiu. Zamiast badać pojedyncze przypadki, skupili się na rodzinach, by lepiej oddzielić wpływ genetyki od czynników środowiskowych. Dzięki temu zidentyfikowali cztery regiony DNA i zawężili poszukiwania do 350 genów potencjalnie związanych z długowiecznością.

Kluczowym odkryciem jest rzadki wariant genu CGAS, który wpływa na działanie układu odpornościowego. Osoby z długowiecznych rodzin często mają tylko jedną aktywną kopię tego genu, co osłabia przewlekłe zapalenie – proces uznawany za główną przyczynę chorób starości, takich jak cukrzyca czy choroby serca. Przy tym organizm nadal skutecznie reaguje na infekcje.

Badacze podkreślają, że równowaga jest kluczowa: zbyt słaba aktywność CGAS zwiększa ryzyko infekcji, zbyt silna – prowadzi do przewlekłego zapalenia. Aby potwierdzić efekt, planowane są eksperymenty na rybkach z rodzaju karpieńcowatych we współpracy z Instytutem Maxa Plancka w Kolonii. Wyniki mogą otworzyć nowe ścieżki badań nad lekami opóźniającymi starzenie się.

Fakty

  • Naukowcy z Leiden University Medical Center analizowali 212 rodzin z ponadprzeciętną długością życia.
  • Zidentyfikowano 12 rzadkich wariantów genetycznych, w tym kluczowy wariant genu CGAS.
  • Osoby z długowiecznych rodzin często mają tylko jedną aktywną kopię genu CGAS, co osłabia przewlekłe zapalenie.
  • Gen CGAS odpowiada za reakcję zapalną na obce DNA w komórkach, np. przy infekcjach wirusowych.
  • Badania mają być kontynuowane na rybkach z rodzaju karpieńcowatych we współpracy z Instytutem Maxa Plancka w Kolonii.

Wizualne wyjaśnienie wiadomości od Canto. Narzędzia AI mogą pomagać w produkcji. Polityka redakcyjna